مجله تفریحی استان اردبیل

اردبیل

امام حسین (ع) : بخشنده ترین مردم کسی است که در هنگام قدرت می بخشد.
شنبه ۳۱ فروردین ۱۳۹۸

کهنه قلعه استان اردبیل

کهنه قلعه استان اردبیل

این قلعه در ورودی مشکین شهر(خیاو) در ارتفاع ۵۰ متری خیاوچای قرار گرفته و از ۳ طرف با شیب تند به خیاوچای منتهی می شود.

کهنه قلعه استان اردبیل

قله سبلان در قسمت جنوبی قلعه خودنمایی می کند. در ضلع شمالی قلعه در داخل خیاوچای(باغ نوروز) سنگ نبشته ای موجود است که بر روی آن تاریخ ۳۴۷ م(هفتمین ماه از بیست و هفتمین سال از سلطنت شاپور دوم) نقش بسته است. این کتیبه اولین سنگ نبشته دوران ساسانی کشف شده در آذربایجان است. بنا به نوشته این سنگ نبشته، قلعه کهنه(کهنه قالا) به دستور نرسه هرمز، حکمران محلی منطقه مشکین شهر ساخته شده و شش سال به طول انجامیده و چندین دوره تعمیرات در آن صورت گرفته که آخرین تعمیر این قلعه در دوران زندیه می باشد. به گفته«محمد علی مخلصی» در کتاب«فهرست بناهای تاریخی آذربایجان» اشیای سفالی و مفرغ به دست آمده از این قلعه در ضلع شمال غربی و پای دیوار قلعه مربوط به دوره های پیش از ساسانیان می باشد. طول ضلع شمالی قلعه ۹۵ متر و ضلع جنوبی آن ۱۱۵ متر می باشد. قلعه از ۴ دیوار خشتی و چندین برجک تشکیل شده است که قطر دیوار آن ۱ متر می باشد.

قلعه کهنه تحت شماره ۶۱۸ در فهرست آثار ملی به ثبت رسیده است. میراث فرهنگی در سال ۸۳ نسبت به مطالعه ـ طراحی و آسیب شناسی این اثر اقدام خواهد کرد. در منتهی الیه شرقی ضلع شمالی آثار دو برج به قطر های ۵/۷ و ۶ متر با ضلع بهتر از برج های دیگر به چشم می‌ خورد. سازه های دیوار های قلعه از سنگ، ملات گچ و آهک و بقیه از خشت و کنگره های آن از گل ساخته شده است. بنای اولیه این قلعه در زمان شاپور دوم ساسانی به دستور«نرسه هرمز» حکمران ساسانی خیاو در مدت ۶ سال ساخته شده است و از زمان زندیان تاکنون هیچ گونه اقدامی برای مرمت آن انجام نشده است. این قلعه با مساحتی در حدود ۱۵ هزار متر مربع در قسمت ورودی مشکین شهر از طرف جاده اردبیل و بر روی تپه ای طبیعی با ۵۰ متر ارتفاع واقع شده و از شش برجک با دیوار های ضخیم خشتی و حجره های کوچک آخور مانند تشکیل شده است.

طراحی این حجره ها به صورتی است که هر حجره برای اسکان یک سرباز به همراه اسب پیش بینی شده است. در منابع یاد شده تاریخی آمده که نادرشاه افشار هنگام بازگشت از دشت مغان مدتی در این قلعه اقامت داشته و این گفته تاریخی می رساند که قلعه یاد شده در حدود ۳۰۰ سال پیش پابرجا بوده و در زمان قاجاریه و حتی پهلوی به صورت پادگان سواره نظام استفاده می شده است. متأسفانه در حال حاضر کهنه قلعه یک بنای خشتی مخروبه است که روز به روز این وضع حادتر می شود. خوشبختانه در سال ۱۳۸۵با همت مسئولان استان و شهرستان مالکیت قلعه که زیر نظر وزارت دفاع بوده از سوی سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری تملک شده است.

در کاوش‌های باستانشناختی در کهنه قلعه نشانه‌هایی از موارد فرهنگی، سفال‌های دست ساز و چرخ ساز به رنگ نخودی و خاکستری و فلز مفرغ مربوط به دوره آهن سه به دست آمده که منسوب به اقوامی است مشهور به «اورارتو» که در آستانه شکل گیری دولت ماد و در مواردی حتی پیش از آن در بیشتر نقاط آذربایجان نشانه‌هایی از فرهنگ و تمدن آنها مشاهده شده است.این بنا در سال ۱۳۴۵ با شماره ۶۱۸ در فهرست آثار ملی به ثبت رسیده است. کاوش های فصل اول در سال ۱۳۶۶ در این قلعه انجام گرفته و در سال ۱۳۶۷ کاوش‌های فصل دوم صورت گرفت.


جمعه‌ مسجد اردبیل

جمعه‌ مسجد اردبیل

جمعه‌ مسجد اردبیل

جمعه‌ مسجد اردبیل مسجدی در شهر اردبیل در شمال غربی ایران است.این بنا باقی مانده یک بنای بزرگ از دوره سلجوقیان است که در محله پیرشمس‌الدین ، میان گورستانی قرار گرفته و از سه قسمت تشکیل شده است.

جمعه‌ مسجد اردبیل

اولین قسمت بنا پایه‌ مناره‌ای است که در فاصله اندکی از مسجد به چشم می‌خورد. این مناره شیوه معماری سلجوقی دارد و از دو قسمت پایه هشت ضلعی (هر ضلع ۲/۱ متر) و بدنه استوانه‌ای به قطر ۵ متر تشکیل شده است. در بدنه مناره، دو سنگ نبشته باقی مانده که عبارت است از فرمان اوزون حسن آق قویونلو و کتیبه‌ای که تاریخ ۸۷۸ هجری دارد و در سازمان میراث حفاظت می‌شود.
دومین قسمت اصلی بنا، مسجد تیر پوش است به ابعاد ۹/۸ × ۱۲/۵ متر که روی نه ستون چوبی قرار گرفته است و ستون‌ها هم بر پایه‌های سنگی غیرمنتظم استوار شده‌اند. در ورودی چوبی تکه کوب شده، میخ‌های آهنی برجسته‌ای دارد و بالای یک لنگه آن نوشته‌ای کنده‌کاری شده است.
سومین قسمت بنا، مسجد قدیم است که بنایی مرکب از چهار تاق و گنبد است. تمام بنا آجری و به مقدار خیلی کم در تزئینات آن کاشی به کار رفته است. بسیاری از نما تقریباً از بین رفته و تنها مقداری از آن باقی مانده است.
این مسجد مربوط به دوران سلجوقیان است که کنار آتشکده ای (اشکانی) قرار گرفته و ساختمان قبلی مسجد مربوط به آتشکده بوده است .جمعه مسجد شامل حیاط و ایوان و طاق باشکوهی بوده که در حمله مغولها تخریب شده و فعلا قسمتی از مسجد سالم است.
این مسجد که در برخی از نسخه ها و کتابها از آن به عنوان مسجد جامع نیز یاد شده، بازمانده مسجد عظیم و گسترده و کم نظیری است که در دوره های مختلف اسلامی بویژه دوره سلجوقی شکل گرفته و تا اوایل دوره صفوی آباد بوده است. اینکه از چه تاریخی این مسجد بر روی آثار پیش از اسلام ساخته شده اطلاعی در دست نیست اما بررسی هایی که هیات کاوشگری ایرانی انجام داده است نشان می دهد این

مسجد در قرون اولیه اسلامی ساخته شده است.مسجد در دوره های سلجوقی و ایلخانی بسیار گسترده تر و عظیم تر و وسیع تر از بنای مکعبی فعلی بوده و بنای سرپای موجود صرفا گنبدخانه و ایوان مسجد بزرگ را تشکیل می داده است. تک منار استوانه ای شکل آجری آن از یادگارهای زمان سلجوقی است. مرور زمان باعث شده است اجزای بنا تا حدی که امروز دیده می شود ویران شود. همچنین به دلیل تصرفاتی که افراد در حریم و تپه به عمل آورده اند و منازلی که روی دامنه آن احداث شده، به تدریج از وسعت این مسجد کاسته است و مساحت آنرا به اندازه کنونی تقلیل داده است.

این مسجد آخرین بار در دوران ایلخانی مورد مرمت قرار گرفته است. کاوشهای باستان شناسی که برای شناخت مختصات تاریخی بنا از سال ۱۳۶۷ توسط سازمان میراث فرهنگی شروع شده، پس از خاکبرداری از لایه های خاک و برچیدن قبرهای متاخر، سرستون های آجری و قسمتی از دیوار شبستان مسجد عتیق را که متعلق به دوره ایلخانی بوده از خاک بیرون آورد که تاریخ روشن مسجد و چگونگی الحاقات و تکامل آنرا طی ادوار مختلف تا حدی مشخص نمود و قرار است نتایج این تحقیق توسط هیات علمی تدوین و مشخص گردد. وجود آجرهای مستعمل در این بنا، تزیینات کاشیکاری و گچبری و نقش مهرها در بندکشی و فواصل آجرها قابل مقایسه با سایر بناهای دوره سلجوقی در آذربایجان است. علت اصلی انهدام و خرابی مسجد، زلزله شدیدی بوده که موجب تخریب این بنا شده است. تعمیرات که در قرن هفتم، قسمت اساسی بنا و گنبد آن صورت گرفته است.

شکل گیری و نقشه مسجد جمعه اردبیل بر خلاف مساجد دوره سلجوقی که اغلب به صورت چهار ایوانی بنا می‌شده ساخته شده است. این موضوع یکی از مختصات استثنایی پلان مسجد جمعه اردبیل محسوب می شود. در زیر تالار اصلی مسجد، به منظور تسهیل عبور و مرور مردم و دسته ها و اجتماعات، دهلیزها و راهروهایی به صورت شبکه ای منظم و محاسبه
شده ساخته شده است که در فاصله هر دو متر به صورت چهار راهی متقاطع این معبرها دیده می شوند و بلندی هر یک از این راهروهای زیرزمینی ۱۹۰ سانتی متر و دارای ۸۰ سانتی متر پهنا می باشد.
بنای اصلی مسجد که هم اکنون محوطه مکعبی آن سرپاست، در دوره آبادانی دارای گنبدی بوده که گریو گنبد آن دارای ترکیبهای متعدد منشوری بسیار زیباست که قطاربندی با تزیینات کاشی معرق دارد و کاربندی زیر گنبد نیز بدین شکل بوده که در هر یک از گوشه های این مربع سه کنج با لچکیهای بزرگی ساخته شده که هریک دارای دو روزن مستطیلی شکل برای نورگیری و کسب روشنایی برای محوطه محراب بوده است.

محوطه اصلی و مربع شکل مسجد در قسمت غربی و شرقی دارای تاقنماهای متعدد است که در هر بدنه تعداد آنها سه دهنه است که در میان هر یک از تاقنماها راهروهای باریکی به صورت معبر به قسمت های مختلف مسجد از جمله به نمازخانه و شبستان بزرگ راه پیدا می کند. ایوان مجاور گنبدخانه هم اکنون به صورت مسجدی دایر، مورد استفاده اهالی محل است که با همان شبکه راههای زیرزمینی از طرف جنوب به محوطه محراب و از طرف بدنه غربی و شرقی به راهروهای زیرزمینی منتهی می‌شود. پوشش فعلی مسجد به صورت سقف تیر پوشی مسطح با استفاده از سه ردیف پایه ستون های سه تایی می باشد که در زمان قاجار ساخته شده است. به هر حال در این تعمیرات هرگز به تخریب گریو گنبد و بقایای تزیینی آن اقدام نشده است.
مسجد جمعه اردبیل به مرور زمان صدمات زیادی خورده است که آخرین و جدیدی ترین آن در سال ۱۳۵۷ بوده که در طی آن در جریان ساخت و توسعه امتداد خیابان سیمتری، بخش زیادی از تپه تاریخی از بین رفت و بدنه شرقی محوطه محراب مسجد دچار شکستگی و رانش شد. هم اکنون این مسجد به دلیل قرار گرفتن در مسیر حرکت وسایط نقلیه سنگین در معرض لرزش و فرسایش هر چه بیشتر قرار دارد و خطر تخریب و فرسودگی آنرا تهدید می کند.
در سال‌های گذشته سازمان میراث فرهنگی کشور کاوش‌هایی در محل جمعه مسجد اردبیل به انجام رسانده که به نتیجه‌های بسیار درخشان نیز رسیده است.
حفاری‌های انجام شده، هیأت باستان‌شناختی را با شبکه گسترده مسجدی عظیم و ویران شده روبرو ساخت که تاکنون کسی گمان وجود آن را نداشت و بیشتر نوشته‌ها و مطالعات تنها به بنای سرپای مکعب مستطیلی شکل محدود می‌شد. در حالی که حجم موجود و سراپای ایوان و گنبدخانه، مجموعه‌ای بزرگ بود که با گذشت زمان، دست حوادث روزگار ، اجزا و بخش‌های مختلف آن را به تل خاک بدل ساخت و عظمتی را در حجمی ناهماهنگ ، به اندازه تقریبی ۳۰×۲۰ متر محدود ساخت که از آخرین کف متعلق به سده نهم هجری، در حدود ۱۰ متر ارتفاع دارد. امروزه تنها بخش‌هایی از ساقه ترک‌دار منشوری گنبد باقی مانده و گنبد رفیع تک پوش آن فرو ریخته است. ایوان شمالی گنبدخانه که یادآور سنت ایوان سازی دوره ساسانی است. در دوره قاجاریه به بقعه و شبستانی ساده با سقف مسطح تیرپوش تغییر شکل یافت.
از مسجد بزرگ سلجوقی نیز جز منار آجری استوانه‌ای شکل چیزی برجا نیست و مسجد عصر ایلخانی نیز با تغییراتی در پلان و فضاهای آن ، در دوره قره قویونلوها ، دستخوش تخریب و دگرگونی شد.سفال‌ها و آثار مکشوفه در جریان کاوش‌های هیأت باستان شناختی، بیشتر به سده‌های سوم و چهارم نیز در زیر دیوار سنگی سراسری که شبستان قرن نهم را محصور می‌کرد، به دست آمده است.بنای جمع مسجد اردبیل تحت شماره ۲۴۸ به ثبت تاریخی رسیده است


ورنی مغان

  • آپدیت
  • دسته بندی : اردبیل نویسنده : m.eghbali تاریخ : یکشنبه ۲۸ بهمن ۱۳۹۷

ورنی مغان

 

ورنی يكی از دست بافتهای عشايری است كه در ايلات شاهسون و قره داغ مغان توليد می شود و يك نوع گليم فرش نماست.

ورنی مغان

این صنعت دست که میانه گلیم و فرش بوده و به دلیل زیبایی منحصر به فرد در طرح های ذهنی شهرت دارد این روز ها ۱۲ هزار بافنده در استان اردبیل را به خود مشغول ساخته و زیبایی نقش و نگار آن در حالی گردشگران خارجی سفر کرده به اردبیل را متحیر می سازد که در بازارهای جهانی جایگاه مطلوبی کسب نکرده است.

مشکلات بخش فروش و صادرات ورنی از جمله دغدغه هایی است که این روزها نگرانی کارشناسان را به دنبال دارد و برخی معتقدند در وضعیتی که بافته های دستی به عنوان اصلی ترین حوزه تولیدات صنایع دستی اردبیل محسوب می شود برای معرفی ورنی برنامه های اجرایی فعلی کافی نیست و نگاه عمیق تری برای توسعه بازار این محصول مورد نیاز است.

تا جایی که همین غفلتها موجب شده تولیدات رقیب در کشورهای دیگر برای تصاحب بازار قد علم کرده اند و در این میان زحمت دختران و زنان بافنده عشایر بی آنکه سودی درخور نصیب آن ها کند با زیرکی رقبا به حاشیه رانده می شود.

سابقه ورنی در مغان

سابقه ورنی در مغان به ۲۰۰ سال قبل می رسد، افزود: اين صنايع دستی در ايران به ورنی و در تركيه و آذربايجان به سوماك معروف است و در این سه کشور فقط در بافت نقوش تفاوت هایی وجود داشته و در رنگ های مورد استفاده تفاوت هایی با هم دارند.

بر اساس مطالعات این کارشناس ورنی عمدتاً در منطقه شمال شرق استان آذربایجان شرقی و در شهرستان های اهر و کلیبر و همچنین شهرستان های مشگین شهر، گرمی و پارس آباد استان اردبیل توسط عشایر شاهسون و برخی یکجانشینان منطقه بافته می شود.

علاوه بر استانهای اردبیل و آذربایجان شرقی در سایر مناطق کشور مانند استان های کرمان، فارس و چهار محال و بختیاری گلیم هایی مشابه ورنی بافته می شود.

با توجه به اینکه ایلات افشار، بچاقچی و قشقایی جزء عشایر ترک زبان هستند که طی دوران حکومت صفویه عمدتاً  از آذربایجان به مناطق یاد شده انتقال یافته یا مهاجرت کرده اند،  می شود گفت خاستگاه اصلی این صنعت منطقه عشایرنشین آذربایجان بوده که از آنجا به برخی دیگر از مناطق ایران زمین گسترش یافته است.

 این بافته که معمولا از جنس ابریشم یا پشم و یا تلفیقی از آن دو می باشد بر روی دار عمودی بافته می شود و دارای طرح و نقش بدیع و زیبا از نقوش حیوانی و گیاهی با اشکال هندسی و انتزاعی که بصورت ذهنی و بدون نقشه توسط زنان و دختران و برخی از روستاهای دشت مغان بافته و به بازار عرضه می شود نقوش حیوانی مانند گرگ ، خرس، خروس، اسب، شتر، کلاغ، روباه، سک و… با استفاده از ۳ الی ۸ ترنج مزین کننده متن و زمینه ورنی هستند.

معروفترین طرح ورنی طرح قاب یا خشتی است که نقشه خروس متداول ترین آن در منطقه است. ورنی علاوه بر دشت مغان در مناطق شهری و روستایی و عشایری شهرستان مشکین شهر، گرمی، بیله سوار نیز تولید و عرضه می شود.

 

 


کاروانسرای سنگی صائین

کاروانسرای سنگی صائین

اردبيل در گذشته گذرگاه كاروانهای تجاری و نظامی متعددی بوده که زمینه احداث كاروانسراها را فراهم کرده است. بسیاری از این کاروانسراها بعدها به دلايلی همچون تغيير مسیر راههای مواصلاتی و گذر زمان از بین رفته اند و تنها آثار تعداد محدودی از آنها باقی است.

کاروانسرای سنگی صائین
اردبيل در گذشته گذرگاه كاروانهای تجاری و نظامی متعددی بوده که زمینه احداث كاروانسراها را فراهم کرده است. بسیاری از این کاروانسراها بعدها به دلايلی همچون تغيير مسیر راههای مواصلاتی و گذر زمان از بین رفته اند و تنها آثار تعداد محدودی از آنها باقی است.
این اثر جزو یكی از ۹۹۹ كاروانسرای ساخته شده در این دوره بوده و در سال های اخیر برخی از قسمت های این كاروانسرا مرمت شده است. عمده مصالح استفاده شده در ساخت آن سنگ بوده که علاوه بر سهولت دسترسی و فراوانی آن در محل عنصر مقاوم و پایداری هم به شمار می رود

کاروانسرای سنگی صائین

اردبیل در شمال غربی ایران با قدمتی بیش از ۳ هزار سال از شهرهای باستانی ایران به شمار می رود و آثار تاریخی زیادی را در خود جای داده است. یکی از مهمترین آثار تاریخی این منطقه، کاروانسراها هستند که به دلیل موقعیت مکانی خاص این استان شکل گرفته اند. با توجه به اینکه اردبیل در حاشیه راه ابریشم قرار گرفته در گذشته کاروان های تجاری و نظامی زیادی از آن عبور می کردند و به همین دلیل کاروانسراهای زیادی در این منطقه ساخته شده که اگرچه تعداد زیادی از آن ها امروز از بین رفته اند اما هنوز هم می توان معماری تماشایی تعدادی از آن ها را در اردبیل به تماشا نشست. یکی از جذاب ترین کاورانسراهای اردبیل، کاروانسرای سنگی صائین در نیر اردبیل است که قدمت آن به زمان صفوی برمی گردد

کاروانیان کسانی بودند که به صورت دسته جمعی و قافله ای در بیابان ها حرکت می کردند تا از خطر راهزن ها در امان باشند. در گذشته کاروانسراها در مسیر راه ها ساخته می شدند تا مسافران کاروان های مختلف در طول سفر خود مدتی را در آن جا استراحت کنند. ساخت کاروانسرا از دوران باستان در ایران رایج بوده و اساس معماری آن ها در طول قرن ها تغییر چندانی نکرده سات به طوری که همه آنها فقط یک ورودی دارند و در آن ها اتاق هایی در گرداگرد حیاط ساخته شده است.سلسله صفوی نقطه عطفی در تاریخ ایران بعد از اسلام به شمار می رود؛ پادشاهان صفوی و به ویژه شاه عباس اول می دانستند که برای رونق تجاری باید بر تجارت و بازرگانی تمرکز کنند و برای رسیدن به این هدف باید راه ها تعمیر و  کاروانسراها ساخته شود. شاه عباس اول توجه زیادی به راه ها و ساخت کاروانسراها داشت به طوری که امروز کاروانسراهای زیادی از دوران صفوی به جای مانده است. یکی از این کاروانسراهای زمان صفوی کاروانسرای سنگی صائین در استان اردبیل است، کاروانسرایی که به فرمان شاه عباس اول در جاده اردبیل – سراب در ۱۰ کیلومتری شهر نیر بنا شده و امروز از جاذبه های تاریخی تماشایی این منطقه به شمار می رود. کاروانسراهای استان اردبیل به خوبی نمایانگر گذشته پر رونق این منطقه است و نشان می دهد که اینجا از نقاط فعال اقتصادی بوده است.

زمان صفوی دوره طلایی ساخت کاروانسراها بود به طوری که در این دوره ۹۹۹ کاروانسرا ساخته شده که کاروانسرای سنگی صائین یکی از آن هاست و به خاطر مرمت هایی که در سالیان اخیر بر روی آن انجام شده ظاهری جذاب و دیدنی دارد. شاید با دیدن این بنا اول از همه تحت تاثیر معماری متفاوت آن قرار بگیرید و این سوال برایتان ایجاد شود که اولا چرا این بنا سنگی ست و ثانیه چرا تا این حد سرپوشیده است؟ همه این ها به شرایط اقلیمی این ناحیه برمی گردد. برای ساخت این بنا از سنگ استفاده شده و ماده متصل کننده سنگ ها به هم ساروج بوده است. دلیل سنگی بودن این بنا این است که سنگ های زیادی در این منطقه وجود دارد و از طرفی سنگ ها استحکام زیادی به بنا می دهند. به عبارتی، سنگ از مصالح کوهستانی و بومی اطراف است و با توجه به اقلیم سرد منطقه می تواند منجر به پایداری بیشتر بنا شود.

با توجه به اینکه این ناحیه منطقه ای سردسیر به حساب می آید برای ساخت بنا به شرایط آب و هوایی توجه خاصی شده تا بنایی ایجاد شود کاملا مطابق با شرایط محیطی اطراف. این کاروانسرا در یکی از پر برف ترین گردنه های ایران یعنی گردنه صائین ساخته شده برای همین معماری آن به گونه ای است که به راحتی بتوان از ورود برف و بوران به داخل بنا جلوگیری کرد. اینکه این کاروانسرا در گردنه ای مرتفع و برف گیر ساخته شده نشان می دهد که این مسیر در آن دوران اهمیت زیادی داشته است.

کاروانسرا کاملا بسته و سرپوشیده ساخته شده تا در برابر وزش بادهای سهمگین، تگرگ های بهاری و پاییزی و همینطور برف و سرما مقاوم باشد و این طور که معلوم است در داخل بنا هم از بخاری های زیادی استفاده می شده تا کاروانیان و مسافران گرم شوند. چارپایان کاروانیان هم در جایی در مرکز کاروانسرا برده می شدند، قسمتی که در مقایسه با فضاهای مجاور، ورودی های نسبتا بزرگ تری دارد.

در داخل بنا پله هایی هست که منتهی به بام کاروانسرا می شوند، بامی مربعی شکل که در بخش مرکزی آن گنبدی سنگی قرار گرفته است. در واقع، در مرکز بنا فضایی مربعی شکل به چشم می خورد که بر روی آن گنبد سنگی کوچکی قرار گرفته که زیبایی و جذابیت خاصی را به بنا داده است.  بر روی سقف روزنه های کوچکی دیده می شود که به احتمال زیاد  برای عبور نور و تهویه تعبیه شده  اند و با دیدن حداقل اندازه ای که برای این روزنه ها در نظر گرفته شده به خوبی می توان به شدت هوای سرد این منطقه پی برد. از بالای کاروانسرا چشم اندازهای جذابی از طبیعت اطراف وجود دارد که نظرتان را به خود جلب می کند.

کاروانسرای سنگی صائین که به کاروانسرای شاه عباسی هم شناخته می شود در لیست آثار ملی ایران قرار دارد و یکی از مهمترین آثار تاریخی ایران است. نزدیک ترین شهر به کاروانسرای سنگی صائین شهر نیر است که پیشنهاد می کنیم سری به آن بزنید، به رستوران هایش بروید و غذاهای محلی مثل آش دوغ را امتحان کنید و از محلی ها محصولات لبنی مثل عسل و لبنیات بخرید. اگر خیال دارید تا چند روزی را بیشتر در این منطقه بمانید و به دنبال محلی مناسب برای اقامت می گردید باید به شهرستان سراب بروید در اینجا هتل ها و مکان ها اقامتی خوبی برای اقامت پیدا می کنید. در سفر به استان اردبیل حتما از کاروانسرای سنگی صائین دیدن کنید، کاروانسرایی که روزگاری مامنی گرم و امن برای مسافران خسته بود و خیلی از تجار و کاروانیان برای رسیدن به آن و فرار از سرما لحظه شماری می کردند.

 


چشمه های آب معدنی استان اردبیل (بخش سوم )

چشمه های آب معدنی استان اردبیل

 

همانطور که می دانید   منطقه کوهستانی اردبیل از مراکز مهم آب معدنی و آبگرم کشور محسوب می‌شود و در ذو بخش قبل به معرفی چشمه های آن پرداختیم در قسمت پایانی با ما همراه باشید.

چشمه های آب معدنی استان اردبیل

چشمه آب معدنی دودو

چشمه آب معدنی دودو در ۱۶ کیلومتری مشگین شهر قرار دارد. دمای آب این چشمه ۴۳ درجه بوده و ظاهری شفاف و بی‌رنگ دارد و بی‌بو و بی‌مزه است. آب این چشمه برای درمان بیماری‌های رماتیسمی و عصبی مفید است.

چشمه آبگرم شابیل

چشمه آبگرم شابیل در ۲۷ کیلومتری لاهرود شهرستان مشگین شهر قرار دارد. حرارت آب این چشمه ۴۸ درجه بوده و ظاهر آن شفاف، بی‌رنگ، کمی بودار و کمی ترش مزه است. آب این چشمه مقدار زیادی اسید کربنیک دارد و به همین جهت برای درمان دردهای پا و کمر مفید است و بیشتر مورد استفاده کوهنوردان است.

چشمه آب معدنی ایلاندو

چشمه آب معدنی ایلاندو در ۱۵ کیلومتری مشگین شهر و در نزدیکی چشمه دودو قرار دارد. دمای آب این چشمه ۳۶ درجه است و از نظر ظاهری بی‌رنگ، بی‌مزه و کمی بودار است. از آب این چشمه برای درمان بیماری‌های چشم، مفاصل و پوست استفاده می‌شود.

چشمه آب معدنی موئیل

چشمه آب معدنی موئیل در ۱۶ کیلومتری مشگین‌شهر قرار دارد. دمای آب این چشمه ۴۵ درجه سانتی‌گراد است و از نظر ظاهری بی‌رنگ، شفاف، بی‌بو و کمی شور است. اهالی روستای موئیل از آب این چشمه برای درمان بیماری‌های عمومی، ترمیم زخم‌ها، سیستم حرکتی، اعصاب و بیماری‌های گوارشی استفاده می‌کنند.

چشمه آبگرم قوتور سوئی موئیل

چشمه قوتور سوئی در ۱۷ کیلومتری مشگین شهر و ۵۰۰ متری روستای موئیل قرار دارد. دمای آب این چشمه ۲۷ درجه سانتی‌گراد می‌باشد و از نظر ظاهری بی‌رنگ، بی‌بو و کمی ترش مزه است. آب این چشمه دارای گاز کربنیک بوده و برای درمان بیماری‌های سطحی و پوستی مفید است.

چشمه آبگرم آق سو

چشمه آق سو در ۳ کیلومتری مشگین شهر و در ۶ کیلومتری روستای وله زیر در سه راه قنیرجه به ملک سویی واقع شده است. از آب این چشمه برای درمان دردهای عصبی و بیماری‌های دست و پا و نیز تقویت عمومی بدن استفاده می‌شود.

چشمه آبگرم ملک سویی

این چشمه در ۲۳ کیلومتری مشگین شهر و بالاتر از موئیل واقع شده است. آب این چشمه ۳۵ درجه حرارت دارد و برای درمان دردهای روماتیسمی مفید است.

چشمه آبگرم قوتور سویی لاهرود

چشمه قوتور سویی یکی از مشهورترین چشمه‌های مشگین شهر می‌باشد که در ۲۵ کیلومتری لاهرود و ۴۸ کیلومتری مشگین شهر قرار دارد. آب این چشمه از نظر ظاهری زلال، شفاف، کمی ترش مزه، بی‌رنگ و بودار است. دمای آب این چشمه ۳۵ درجه و به دلیل داشتن گوگرد، بسیار اسیدی است و برای درمان بیماری‌های پوستی و چربی مفید است اما استفاده بیش از ۴۵ دقیقه از این آب در هر نوبت به دلیل وجود گازهای سمی خطرناک است.

چشمه یل سوئی وکیل‌آباد

این چشمه یکی از چشمه‌های آب معدنی روستای وکیل‌آباد است که در ۲۸ کیلومتری شمال غرب شهرستان اردبیل قرار دارد. ارتفاع این چشمه از سطح دریا ۱۷۰۰ متر و آبدهی آن کم و در حدود ۲ لیتر در ثانیه می‌باشد. دمای آب در مظهر در حدود ۳۰ درجه سانتی‌گراد بوده و از نظر ظاهری شفاف، کمی ترش مزه و بی‌رنگ است. در اطراف این چشمه بوی شدید هیدروژن سولفوره به مشام می‌رسد. این چشمه به علت داشتن گوگرد برای درمان بیماری‌های پوستی و اگزما، بواسیر، ناراحتی‌های عصبی و دردهای مزمن رماتیسمی استفاده می‌شود.

چشمه‌ آب معدنی یدی بلوک

این چشمه در ۳ کیلومتری وکیل‌آباد واقع شده است. آب این چشمه به طور دائمی و جوشان جریان دارد و دمای آن ۳۲ درجه بوده و مزه آن گس و رنگ آن مایل به آبی و بودار است. آب این چشمه برای درمان بیماری‌های پوستی و دردهای مفصلی مفید است. چشمه آب معدنی یدی بلوک دارای ۷ دهانه می‌باشد.

چشمه ازناو

ازناو یا ازنو منطقه‌ای کوهستانی است که در جنوب شهر خلخال واقع شده است. بلندترین نقطه این محدوده قله ازنو می‌باشد که در ۲۳۵۰ متر از سطح دریا ارتفاع دارد و از دامنه ضلع غربی این قله و از ارتفاع حدود ۱۹۰۰متری چشمه آبی گوارا و خنک خارج می‌شود که به چشمه ازناو شهرت دارد. به سبب وجود ۵ غار طبیعی بزرگ و کوچک در سازه‌های آهکی، شرایط زیستگاهی بسیار مناسب برای کبک، کل و بز وحشی وجود دارد.

چشمه میرعدیل

چشمه میرعدیل یا میرعادل از جمله چشمه‌های پرآب و گوارا همراه با مناظر و چشم‌اندازهای بدیع شهرستان خلخال است که در شمال شرقی روستای اندبیل قرار دارد. چشمه میرعدیل در ارتفاع حدود ۲۰۰۰ متری ضلع غربی رشته ارتفاعات باغرو واقع شده است.

چشمه خلخال

چشمه آب گرم خلخال در ۲۲ کیلومتری شمال غربی هروآباد به فاصله ۹۶ کیلومتری میانه از زمین خارج می‌شود. آب گرم خلخال از دسته آب‌های بی‌کربناته سدیک گرم و گازدار است که در درمان بیماری‌های مفصلی و رماتیسم مؤثر است.

 


چشمه های آب معدنی استان اردبیل بخش دوم

چشمه های آب معدنی استان اردبیل

 

آب معدنی از جمله پدیده‌های جالب و جذابی است که از نظر گردشگری و پزشکی همواره مورد توجه قرار گرفته است. در ادامه به معرفی دیگر چشمه های اردبیل می پردازیم.

 

چشمه های آب معدنی استان اردبیل

چشمه آب معدنی ارجستان

روستای ارجستان در ۲۱ کیلومتری غرب اردبیل واقع است. در مرکز روستا و نیز در حومه آن چند چشمه آب معدنی سرد و گازدار وجود دارد. آب این چشمه سرد، بی‌بو و گس می‌باشد و دمای آن ۱۰ تا ۱۵ درجه سانتی‌گراد است. آب این چشمه به دو صورت می‌تواند مورد استفاده قرار گیرد. یکی به صورت بسته‌بندی شده در بطری‌های ۵/۱ لیتری که توسط کارخانه‌های اطراف روستا برای مصرف خوراکی بسته‌بندی می‌شود و دیگری به صورت چشمه‌ای دائمی که در محل خروج آب حوضچه‌ای سیمانی سرپوشیده ساخته شده که بعد از پر شدن حوضچه، آب به وسیله لوله‌ای در قسمت شرقی به بیرون سرازیر شده و مورد استفاده اهالی و گردشگران قرار می‌گیرد.

چشمه آب معدنی بوشلی

چشمه آب معدنی بوشلی (برجلو) در ۵۰۰ متری روستای بوشلی، در ۴ کیلومتری شهر نیر و ۴۰ کیلومتری شهر اردبیل واقع شده است. آب در مظهر چشمه به صورت جوشان از شکاف سنگ‌های تراورتن خارج می‌شود و زیاد بودن مقدار گاز دی‌اکسید کربن، نشان‌دهنده منشأ عمیق آب چشمه است. آب این چشمه ۵۴ درجه سانتی‌گراد حرارت دارد و از نظر ظاهری زلال و بی‌رنگ، بی‌بو و کمی شور است. آب این چشمه برای درمان بیماری‌های پوستی، بیماری‌های مزمن زنان، دردهای رماتیسمی، بیماری‌های اعصاب و بیماری‌های متابولیکی و گوارشی مفید است.

چشمه قینرجه

چشمه قینرجه در ۴ کیلومتری شهر نیر و بالاتر از چشمه بوشلی در مجاورت جاده اردبیل- سراب در پای کوهی واقع شده است. آب این چشمه به صورت دائمی و جوشان از زمین خارج می‌شود و دمای آن در حدود ۶۵ درجه سانتی‌گراد است. آب از نظر ظاهری زلال و بی‌رنگ بوده و دارای بوی هیدروژن سولفورو است. در آب این چشمه املاحی همچون آهن، سیلیس و مواد رادیواکتیو نیز یافت می‌شود. آب این چشمه برای درمان دردهای سیستم حرکتی (دردهای مزمن رماتیسمی و پا)، بیماری‌های پوستی و زنان مفید تشخیص داده شده است.

چشمه ایستی سو

چشمه ایستی سو در ۴ کیلومتری شهرستان نیر و یک کیلومتری روستای سقزچی قرار دارد و به همین دلیل این چشمه با نام چشمه سقزچی نیز خوانده می‌شود. دمای آب در مظهر چشمه ۳۹ درجه سانتی‌گراد است و ظاهری زلال و بی‌رنگ دارد و بی‌بو و کمی شور می‌باشد. آب این چشمه برای درمان بیماری‌های گوارشی، بیماری‌های عمومی، اعصاب و سیستم حرکتی مفید تشخیص داده شده است.

چشمه دیپگل

چشمه دیپگل یا دیپ سیز گل در ۴ کیلومتری شهر نیر و یک کیلومتری روستای سقزچی در نزدیکی چشمه ایستی سو واقع شده است. دمای آب در مظهر چشمه در حدود ۳۰ درجه سانتی‌گراد است و ظاهری شفاف، بی‌رنگ دارد و بی‌بو و کمی شور می‌باشد. از آب این چشمه برای درمان بیماری‌های مفاصل، گوارشی و متابولیکی و دردهای عصبی استفاده می‌شود.

چشمه آب معدنی بیله دره

چشمه آب معدنی بیله دره در ۳ کیلومتری شمال سرعین در دره‌ای واقع شده و از نقاط مختلف از زمین خارج می‌شود. اطراف این چشمه را رسوب‌های آبرفتی حاصل از تخریب و تجزیه سنگ‌های آذرین و سخت، فرا گرفته است.

چشمه گل علی

چشمه گل علی در روستای ویلا درق در بالای تپه‌ای واقع شده است. آب این چشمه درون حوضی جمع شده و دمای آن ۱۷ درجه سانتی‌گراد می‌باشد و ظاهری کاملاً زلال دارد. آب این چشمه برای درمان بیماری‌های دستگاه گوارش و کلیه مناسب است. در فاصله ۵۰ متری از این چشمه، چشمه دیگری قرار دارد.

چشمه قره شیران

چشمه قره شیران در روستای قره شیران در ۵ کیلومتری شهر نیر واقع شده است. آب این چشمه تقریباً کدر، کمی شور و بودار است. آب این چشمه برای درمان دردهای مفاصل، رماتیسم و امراض پوستی توسط اهالی مورد استفاده قرار می‌گیرد.

چشمه آب معدنی قینرجه مشگین شهر

چشمه آب معدنی قینرجه مشگین شهر در دامنه‌های ییلاقی کوه سبلان در ۱۲ کیلومتری جنوب مشگین شهر واقع شده است. این چشمه با دمای آب ۸۶ درجه سانتی‌گراد، گرم‌ترین چشمه آب معدنی در جهان است. تفاوت دمای آب این چشمه با آب خنک رودخانه مجاور آن در فصل زمستان و خلق مناظر زیبایی از یخ، برف و بخار، انسان را به شگفتی وامی‌دارد.

در سال‌های اخیر با احداث مجتمع آب‌درمانی قینرجه، استفاده از این چشمه از حالت سنتی خارج شده و به صورت مدرن انجام می‌شود.


چشمه های آب معدنی استان اردبیل (بخش اول)

چشمه های آب معدنی استان اردبیل

در کشور ما بیش از ۵۵۰ دهانه چشمه آب معدنی شناسایی شده است که از این تعداد بیش از ۸۰ چشمه در استان اردبیل واقع شده است و به همین جهت منطقه کوهستانی اردبیل از مراکز مهم آب معدنی و آبگرم کشور محسوب می‌شود.

 

چشمه های آب معدنی استان اردبیل

مجتمع سبلان

مجتمع سبلان بزرگ‌ترین مرکز آب درمانی خاورمیانه است که در داخل شهر سرعین واقع شده است. در این مجتمع چندین استخر سرپوشیده، حوضچه‌های جکوزی، سونای خشک و بخار، وان‌های انفرادی، در دو بخش مردانه و زنانه تأسیس شده است و علاقمندان می‌توانند از خدمات پزشکی و درمانی این مجتمع نیز بهره‌مند شوند. این مجتمع علاوه بر برخورداری از کلیه امکانات رفاهی دارای یک پارکینگ اختصاصی جهت مراجعه‌کنندگان می‌باشد.

آبگرم گاومیش گلی

آبگرم گاومیش گلی پرآب‌ترین چشمه معدنی سرعین است که علاوه بر آبدهی بالا، از وسعت زیادی نیز برخوردار است. این آبگرم روی دره‌ای قرار دارد و مراجعه‌کنندگان می‌توانند در استخری روباز به مساحت ۴۰۰ متر با عمق ۱۳۰ سانتی‌متر شنا کنند. دمای آب حدود ۴۶ درجه سانتی‌گراد است و به علت داشتن ترکیب کلرو بیکربناته سدیک و کلسیک، در درمان بیماری‌های عمومی، سیستم حرکتی (دردهای مزمن روماتیسمی)، بیماری‌های زنان، خنازیر و بیماری‌های قلبی و نیز تقویت عمومی بدن سودمند است.

مرکز آب‌درمانی بِش باجیلار

مرکز آب درمانی بِش باجیلان (پنج خواهران)، دومین آبگرم بزرگ شهر سرعین است و مراجعه‌کنندگان می‌توانند از امکانات این مجموعه همچون استخر سرپوشیده بزرگ، سونای خشک و بخار، جکوزی، خدمات پزشکی و درمانی و پارکینگ بهره‌مند شوند. دمای آب استخر در حدود ۳۵ درجه حرارت دارد و کدر و بودار است و کمی مزه ترش دارد. از این آبگرم برای درمان بیماری‌های عمومی و تسکین دردهای عصبی و مفصلی استفاده می‌شود.

 

چشمه آب چشم

چشمه آب چشم یکی دیگر از چشمه‌های سرعین است که در مجاورت قهوه‌خانه ممتاز قرار دارد و دمای آن نسبت به سایر چشمه‌های شهر سرعین کمتر و در حدود ۲۱ درجه سانتی‌گراد است. آب این چشمه از نظر شیمیایی تقریباً اسیدی بوده و مزه گس دارد و بی‌بو است. آب این چشمه برای درمان بیماری‌های چشم مناسب است.

چشمه آبگرم ژنرال

چشمه آبگرم ژنرال که به نام‌های یرنال و جنرال نیز خوانده می‌شود در شمال شهر سرعین در کنار خیابانی به همین نام واقع شده است. دمای آب این چشمه ۴۳ درجه سانتی‌گراد است و کمی مزه ترش دارد. آب چشمه ژنرال برای تسکین دردهای عضلانی و رماتیسم مناسب است.

 

در جریان جنگ جهانی اول هنگامی که روس‌ها آذربایجان را به تصرف خود درآورده بودند، یک ژنرال روسی در مدت اقامت خود در سرعت با استفاده از آب این چشمه جراحات و درد پای خود را بهبود بخشید و به همین خاطر این چشمه به نام ژنرال معروف شد.

چشمه آبگرم پهنلو

چشمه آبگرم پهنلو در شمالی‌ترین نقطه شهر سرعین واقع شده است. آب این چشمه ۴۲ درجه سانتی‌گراد حرارت دارد و متمایل به رنگ سبز می‌باشد. آب این چشمه برای درمان بیماری‌های عمومی و تسکین دردهای مفصلی و اعصاب مناسب است.

 

چشمه آبگرم ساری سو

چشمه آبگرم ساری سو یکی از چشمه‌های شهر سرعین می‌باشد که خاصیت اسیدی دارد و دمای آن ۴۵ درجه سانتی‌گراد است. آب این چشمه برای درمان دردهای رماتیسمی و مفصلی مفید است و موجب گشاد شدن رگ‌های خونی و کند شدن ضربان قلب می‌شود. آب معدنی ساری سو فعالیت دستگاه گوارش و کلیه را زیاد می‌کند.

 

چشمه آبگرم قره‌سو

چشمه آبگرم قره‌سو در مجاورت آبگرم ساری سو قرار دارد و دمای آن ۴۵ درجه سانتی‌گراد می‌باشد. آب این چشمه بی‌رنگ بوده و مزه گس دارد و برای بهبود دردهای رماتیسمی مفید بوده و موجب آرامش اعصاب و روان می‌گردد.


آتشكده آذر فريق

آتشكده آذر فريق

 

بر فراز تپه باستانی که امروزه خرابه هائی از آن باقی مانده است، نشان و یادگاری از رونق این منطقه در دورانهای تاریخی گذشته ایران و آذربایجان میباشد.

آتشكده آذر فريق

در حال حاضر براثر عوامل طبیعی در کنار سایر عوامل نظیر ساخت و سازها برفراز تپه باستانی باعث از بین رفتن تدریجی بنای آتشکده شده است. ولی تپه باستانی آن بصورت تپه ای مرتفع در داخل روستا به خوبی نمایان است.

براساس روایت ها و اسناد تاریخی این مکان از مراکز مهم و مقدس آئین زرتشتی خصوصاً در دوران ساسانیان بوده است و معبدی هم در آنجا بوده که از بین رفته و آثاری از آن باقی نمانده است،

برخی از روایاتی که در مورد این مکان نوشته شده به این شرح است:  «در تشکیلات انوشیروان آذربایجان مرکز شمال بود… و حاکم نشین آن ارتاوید یا اردبیل بوده است» «در اردبیل که مرکز نشو و نمای دعوتهای اولیه آئین زرتشت بوده است معبد یا بنائی از آن دوران باقی نمانده ولی در بعضی نقاط ازجمله دامنه های کوه سبلان… که با رواج اسلام عموماً از بین رفته جز قریه آتشگاه حتی نامهای آنها نیز عوض شده است»،

«محل آتشکده قدیمی در کنار دهکده ای قرار دارد و برجای مرتفعی (تپه باستانی) است. که امروز مسجدی بر روی آن موجود است (هم اکنون عاری از هرگونه بنائی است ) که به صورت زیارتگاهی می باشد، نظیر این آتشکده ها در دهستانها دامنه سبلان زیاد است» بعد از زلزله ۱۳۷۵ میراث فرهنگی استان اجازه هیچگونه ساخت و سازی بر روی تپه مذکور و خرابه های آتشکده را نداده است علاوه بر آن در طول قسمتهای اعظم روستا در داخل زمین لوله های سفالی قرار دارد که تعدادی از این لوله های سفالی و مسیر آنها در اثر خاکبرداری و یا عوامل دیگر ظاهر گشته است.

تاریخ دقیق لوله گذاری مشخص نمی باشد. ولی موقعیت قرار گرفتن آنها در دل زمین مؤید این مطلب است که به منظور هدایت آب به مکانهای مشخص و تعیین شده بوده است و براساس اظهارات اهالی و ریش سفیدان تعدادی از چشمه های ظاهر شده در سطح زمین در واقع آب هدایت شده توسط آن لوله ها می باشد که در اثر فشار وارده شکسته و آب آن بصورت ذکر شده ظاهر شده است. تکه های شکسته لوله های سفالی در سطح اعظم روستا خصوصاً حوالی تپه باستانی به مقدار قابل توجه دیده می شود.


کاروانسرای خروسلو

کاروانسرای خروسلو

 

اردبيل در گذشته گذرگاه كاروانهای تجاری و نظامی متعددی بوده که زمینه احداث كاروانسراها را فراهم کرده است. بسیاری از این کاروانسراها بعدها به دلايلی همچون

تغيير مسیر راههای مواصلاتی و گذر زمان از بین رفته اند و تنها آثار تعداد محدودی از آنها باقی است.

اما همین تعداد باقیمانده گواه از تاریخ تجارت پر رونق این منطقه در طول اعصار داشته بطوریکه به عقیده کارشناسان وجود کارونسرا در شهرستانهای مختلف این استان

بیانگر رونق اقتصادی تمامی شهرهای این منطقه در گذشته است.

کاروانسرای خروسلو،

از جمله آثار شاخص تاریخی بیله سوار كاروانسرای مخروبه در منطقه شورگل خروسلو یادگار دوران صفویه است.

به گفته کارشناس تاریخ و فرهنگ اردبیل کاروانسرا را در اصطلاح سرا، تيمچه، پاساژ، رباط، ساباط و خان نيز مى‌گفتند که البته از جهت ويژگى‌هاى معمارى برخى با

کاروانسرا تفاوت دارند.

 کاروانسراها با يک ديوار بلند محسور مى‌شدند که در هنگام جنگ يا حمله مهاجمان از آن بهره گرفته شود.

 در مدخل کاروانسرا، دروازه مستحکمى قرار داشت و در دو سوى آن اتاقهاى مربوط به خدمه و متصديان کاروانسرا تعبيه شده بود و پس از آن محوطه گسترده‌اى بود که

در اطراف آن محل نگهدارى کالاها قرار داشت.

 پس از آن محوطه گسترده‌اى بود که در اطراف آن محل نگهدارى کالاها،اصطبل، انبار علوفه، دکان نعلبندی، و آهنگرى و قهوه‌خانه نيز در اين قسمت وجود داشت.

محل پذيرائى از مسافران در طبقه فوقانى کاروانسراها بوده  اما عموما در وسط محوطه کاروانسرا مسجد کوچکى تعبیه می شد.

رونق کاروانسراهای درون شهری در عهد صفوی

میرمحمدی با بیان اینکه مطابق با منابع تاريخى هخامنشيان را پايه‌گذار کاروانسراها دانسته‌اند، ادامه داد: در روزگار اشکانیان نیز ايستگاه‌هاى ميان راه و حمايت از

کاروانيان اهميت زيادى يافت و در اغلب جاده‌ها به‌ خصوص جاده معروف ابريشم بناهایى شبيه کاروانسرا ايجاد گرديد.

وی متذکر شد: در دوره ساسانيان به‌دليل اقتصاد وسيع و گسترده، راه‌ها و امنيت کاروانيان اهميت زيادى يافت و کاروانسراهایی به‌صورت چهارايوانى با مصالح ساختمانى

سنگ، آهک و گچ احداث شد.

میرمحمدی تصریح کرد: در دوره اسلامى نیز به دلايل متعدد نظامی، اقتصادى و مذهبى رونق ساخت بناهایى چون مساجد و مدارس و کاروانسراها مشاهده می شود.

وی معتقد است روزگار صفويان دوران طلایی احداث کاروانسراهاى درون‌شهرى است و کاروانسرها هر يک محل دادوستد کالاى ويژه‌اى قرار گرفته است.

کارشناس تاریخ و فرهنگ اردبیل افزود: از جمله دلایل نامگذاری اکر کاروانسراهای ساخته شده در زمان شاه عباس به نام این پادشاه نیز حکایت از رونق ساخت و ساز

کاروانسراها در زمان شاهان صفوی دارد.

علاوه بر موارد ذکر شده كاروانسرای شاه عباسی خلخال واقع در دوراهی روستای ميل آغاردان و ييلاق خلخال مربوط به دوره صفويه و كاروانسرای چنارلق خلخال دو

کاروانسرای شهرستان خلخال است.


تپه آناهیتا سرعین

  • آپدیت
  • دسته بندی : دسته‌بندی نشده نویسنده : m.eghbali تاریخ : پنج شنبه ۲۵ بهمن ۱۳۹۷

تپه آناهیتا سرعین

تپه باستانی آناهیتا در قسمت غربی شهر سرعین قرار دارد که از کاوش های انجام یافته در این منطقه اشیاء و سفالینه هایی به بدست آمده که قدمت آنها به اواخر هزاره دوم و اول قبل از میلاد مسیح باز می گردد.

تپه آناهیتا سرعین

تپه باستانی آناهیتا است که طی سالیان از آن به اسامی آناهیتا، سارقین و زرتشت یاد شده به شماره ۱۹۷۶ به ثبت آثار ملی رسیده است.

معبد آناهیتا سال ها محل عبادت و ریاضت مغ ها و موبدان زرتشتی بوده و این معبد و حوالی آن به نام “ساری قیه ییلاق”، آسایشگاه تابستانی حاکمان ساسانی بوده است. از آتشکده های باقی مانده در این منطقه معابد “آناهیتا” و “آتشکده آذرفریق” هستند که متأسفانه کم لطفیِ مسئولین میراث فرهنگی نصیبشان شده و شاهدِ از بین رفتن این مکان های تاریخی هستیم. اما بعد از هجوم اعراب به آذربایجان و سقوط امپراطوری ساسانی، ساری قیه و اهمیت معابد و آتشکده های آن رفته رفته در اذهان مردم کمرنگ تر شده و با این وجود بقایایی از آثار مربوط به دورهای سلجوقی، ایلخانی، قراقویونلوها و آق قویونلوها که نشانه هایی از حکومت آنان بر این سرزمین بوده است، وجود دارد.

در اوایل دهه چهل به منظور ساختن یک منبع آب آشامیدنی بر روی تپه آناهیتا از سوی مسئولان شهر سرعین بقایای دیوار قلعه و بنای موجود روی تپه از میان رفت. معبد آناهیتا سال ها بعنوان مسجد مورد استفاده اهالی قرارمی گرفت که بنا بر روایات در زیر این تپه و قلعه آن راه های زیرزمین وجود داشته که خروجی یکی از آنها در محدوده «میدان گاومیش گلی» شهر سرعین است که اکنون مسدود می باشد. البته تونل های فرعی دیگری هم در این رابطه با کاربری های متفاوت وجود داشته است.



تبلیغات متنی