مجله تفریحی استان اردبیل

اردبیل

امام حسین (ع) : بخشنده ترین مردم کسی است که در هنگام قدرت می بخشد.
سه شنبه ۳ اردیبهشت ۱۳۹۸

معرفی و سرگذشت مشاهیر بلند آوازه شهر اردبیل (بخش دوم)

معرفی و سرگذشت مشاهیر بلند آوازه شهر اردبیل

در بخش قبل به معرفی تعدادی از مشاهیر استان اردبیل  پرداختیم در ادامه با ما همراه باشید :

 

شرف الدین اردبیلی 

مؤلف تاریخ اردبیل و دانشمندان می نویسد که “شرف الدین ابی شرف الدین ابوعبدالله اردبیلی” از علمای کثیر الزهد و ریاضت کش و با صفا بود در قرن هفتم هجری می زیست و در سمیساطیه مصر متوطن گشت او از شاگردان “برهان الدین موصلی” بود و از فضل و دانش بهره کافی داشت و جمع زیادی نیز از محضر او استفاده می کردند. وفاتش درچهارم ماه محرم ۶۷۵ هجری اتفاق افتاد و درکنار مرقد استادش که مجاور قبر “صهیب رومی” بود ، مدفون گردید.

 

مرحوم رحیم موذن زاده اردبیلی

اردبیل ازمناطقی است که صداهای ماندگاری ازآنجا به گوش جهانیان رسیده است . برای نمونه میتوان به صداها ی خانواده موذن زاده اردبیلی اشاره کرد. یکی از نخبگان وهنرمندان اردبیلی مرحوم موذن زاده اردبیلی است. مرحوم رحیم موذن زاده اردبیلی درسال ۱۳۰۳در اردبیل به دنیا آمد. پدرش شیخ عبدالکریم بسیار خوش صدا خوش خلق و آشنا به ردیف های موسیقی بود. شیخ عبدالکریم در سال ۱۳۲۶از رادیو اذان گفت و بعد از آن پسرش رحیم نیز بااو همراه شد. اذان ماندگار رحیم موذن زاده دردستگاه بیات ترک گوشه روح الارواح اجرا شده است . در خانواده ‌ موذن زاده که اغلب به فعالیت‌های مذهبی و اذان‌گویی پرداخته‌اند، رحیم موذن زاده ، فرزند ارشد شیخ عبدالکریم ، راه پدر را با جدیت بیشتر پی گرفت و عملاً پس از درگذشت پدرش، به جای او قرائت اذان را ادامه داد. برادران رحیم ، سلیم و داوود نیز اذان می‌گویند . رحیم برادر دیگری نیز داشته است به نام نعیم که اذان می‌گفته است ولی در سن ۲۵ سالگی از دنیا می‌رود . نام خانوادگی رحیم در شناسنامه ، موذن است اما گویند‌گان رادیو همواره از نام موذن زاده برای معرفی او استفاده کرده‌اند.

جعفر ابراهیمی


 وی در سال ۱۳۳۰ در روستای حور اردبیل چشم به جهان گشود و تا ده سالگی در همان جا به سر برد سپس به تهران سفر کرد و در همان جا ساکن شد و تحصیلات خود را تا مقطع دیپلم در رشته ریاضی ادامه داد. او مدت ده سال نویسنده برنامه‌های رادیویی بوده و مسئولیتهای مختلفی را نیز برعهده داشته است. از جمله: مسئول شورای شعر کانون پرورش فکری (از سال ۱۳۶۰ تا هنگام بازنشستگی در سال ۱۳۸۰)، سردبیر جنگ ادبی آیش، شش دوره دبیر جشنواره مطبوعات، دو دوره دبیر جشنواره کتاب کانون پرورش فکری و چند دوره داوری کتاب سال و با موسسه کیهان، صدا و سیما، حوزه‌ هنری و انتشارات امیرکبیر نیز همکاری دارد و حدود ۱۰۰ کتاب برای گروه‌های سنی مختلف به رشته تحریر درآورده است. محمدرضا بایرامی : وی در سال ۱۳۴۴در اردبیل متولد شد.او مدیر دفتر ادبیات کودک و نوجوان می باشد. سابقه فعالیتهای فرهنگی او شامل : داستان نویس و برنده جوایز متعددی از وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی ، حوزه هنری ، جشنواره ادب و پایداری ، جشنواره روستا، بنیاد حفظ آثار و ارزش های دفاع مقدس ،کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان ، سمینار بررسی رمان ایران و جهان ، انجمن نویسندگان کودک و نوجوان و کتاب سال مسجد جوادالائمه ، برنده جایزه جهانی کبرای آبی و خرس طلایی از کشور سوئیس و … است.

ابن بزار اردبیلی


 مؤلف کتاب معروف صفوه الصفا است که به قول دانشمندان معاصر ، یگانه مرجع مورخان در باب شیخ صفی الدین و پدران اوست نام او درویش توکلی و پدرش اسماعیل بن محمد اردبیلی است. در قرن هشتم هجری می زیسته و از مریدان شیخ صدرالدین موسی فرزند و جانشین شیخ صفی الدین بوده است. کتاب خود را به تشویق مرشد به نام اسس المواهب السنیه فی مناقب الصفویه است. تاریخ تحریر این کتاب ۷۵۹ ه.ق یعنی ۲۴ سال بعد از فوت شیخ صفی الدین بوده است. کتاب دیگری به نام مکشف القلوب نیز بدو نسبت داده شده است.ابوالفرج ابن عبدالرحمن اردبیلی :درقرن ششم هجری می زیسته وحوالی سال ۵۵۰ درگذشته است گویا درطب بویژه خواص گیاهان اطلاعات وسیعی داشته و ابوحامد اندلسی در سفر خود به اردبیل که از کوه سبلان نیز دیدن کرده ، با وی ملاقات نموده است. نوشته اند که در این دیدار نوع گیاهان سبلان نیز موضوع گفتگو بین آنها قرار گرفته است.حاج میرزا ابوالفضل فضلی : از علمای معروف نیمه اول قرن چهاردهم است در اردبیل به دنیا آمده و پس از تحصیلات مقدمات به نجف اشرف رفته است سالها در آنجا درس خوانده و از برجسته ترین شاگردان مرحوم آخوند ملا کاظم خراسانی شده است. او در نجف معروفیت خاصی داشت و رساله عملیه نوشت و مقلدان زیادی درآنجا و خطه اردبیل پیدا کرد. فضلی در سال ۱۳۴۲ خورشیدی بجوار رحمت حق شتافت و بعدها جنازه اش به نجف اشرف منتقل گردید و در سومین حجره دست چپ از در ورودی بزرگ صحن مطهر حضرت علی بخاک سپرده شد.شیخ ابوسعید اردبیلی : از عرفای قرن سوم هجری و از مریدان جنید بغدادی است. عارف والامقامی بوده و شیخ صفی الدین در اوان جوانی در مزار او عبادت می کرد قبر او هم اکنون در اردبیل و در اول کوچه معصوم شاه باقی و به پیر معروف است حمامی هم که از قدیم الایام در مجاورت این مکان دایراست به اسم حمام پیر بوده است.الهی اردبیلی :وی درسال ۸۷۰ هجری در اردبیل دیده به جهان گشود پس از تحصیل مقدمات ، بامساعدت سلطان حیدرصفوی به شیراز و خراسان سفر کرد مدتی نیز در هرات به ندیمی امیر علی شیرنوائی و شاهزاده غریب میرزا ولد سلطان میرزا گذراند و پس از درگذشت این شاهزاده به آذربایجان مراجعت کرد او پس از بازگشت به اردبیل در حظیره شیخ صفی الدین قدس سره بتدریس وتعلیم علوم مختلف پرداخت و سرانجام در سال ۹۴۰ هجری ، که بیش از هفتاد سال داشت در این شهر بدرود ودر آنجا دفن گردید. الهی دانشمند والامقامی بوده که بیش از سی جلد کتاب و رسائل و تعلیقات و حواشی بزبانهای فارسی وعربی و ترکی نوشته و اول کسی در تاریخ ایران است که درمذهب تشیع بزبان فارسی کتاب شرعیات برشته تحریر درآورده است.مولانا مقدس اردبیلی :ملا احمد بن محمد معروف به مقدس اردبیلی از اعاظم علمای اسلام در مذهب تشیع است. اودر قرن دهم هجری زندگی می کرد و در ورع و تقوی و فقه و کلام وحید عهد خود بشمار می آمد . مولانا مقدس تالیفات زیادی ازجمله اثبات الوجود و مناسک الحج و آیات الاحکام دارد که به زبده البیان موسوم است در باب زهد و تقوی و معنویت وی سخنان زیادی گفته اند. او از اهالی قریه نیار ، دو کیلومتری شرق اردبیل است. مقدس شاگردان بزرگی تربیت نمود که بعدها درحوزه علمیه جانشین وی گشتند . بعدازفوت مقدس ریاست حوزه علمیه نجف به ملا عبدالله شوشتری استاد شیخ بهاء الدین تفویض گردید . مقدس در سال ۹۹۳ هجری ، بدرود زندگی گفت . جنازه او را در نجف اشرف در جوار تربت مقدس حضرت علی بن ابیطالب در حجره ای که در ایوان مطهر واقع است ، بخاک سپردند . بیضای اردبیلی : مرحوم میرزا صادق متخلص به بیضا از شعرای معاصر اردبیل است اوشغل تجارت داشته و در عین حال طبع شعر قوی و مطالعات زیادی داشته است اشعارش غالبا به زبان ترکی و در مدایح و مراثی اولیای دین وخاندان امامت شیعیان است درگفته هایش ذوق عرفانی به چشم می خورد مجموعه اشعار وی تدوین نگردیده و به گفته یکی از نوادگانش خود بیضا در ایام بیماری مشرف به موتش سروده هایش را که با مرکب نوشته بوده است در ظرف آبی ریخته و شسته است با اینحال جسته گریخته از اشعار او در یادداشتهای دیگران باقی مانده است.

تزریقی اردبیلی


 تزریق صنعتی از صنایع بدیع شعر به حساب میآید این امر درزمان صفویه پیدا شده ورایج گردیده است و به قراری که نوشته اند تزریقی اردبیلی پیشوای این سبک بوده است تزریقی از اردبیل برخاسته وبعدها به “شماخی”در آذربایجان کنونی شوروی رفته ودر آنجا زندگی می کرده وشغل دلالی داشته است اوشعرهای بی مزه می گفته است که از گفته های وی یک بیت در”تحفه سام میرزا”و ۲۴ بیت در “خلاصه الاشعار تقی کاشانی” نقل شده است بعد از تزریقی کسان دیگری نیز در این سبک شعر گفته اند وسام میرزا در نوشته های خو د”سیمای مشهدی ” را از آن جمله ذکر کرده است . ثانی صفوی : مؤلف کتاب “سخنوران آذربایجان ” آن عده ازسلاطین و شاهزادگان و بزرگان صفوی را ،که ذوق ادبی داشته و اشعاری سروده اند ، در عداد ادبای اردبیل نوشته است وشاه عباس دوم از جمله آنها می باشد او پسر شاه صفی است و شهرت ادبیش “ثانی” بوده است. او به سال ۱۰۴۲ هجری در قزوین تولد یافته و بعد از سی وشش بهار در خسروآباد مغان در گذشته و در جوار حضرت معصومه در قم دفن شده است اودر زمان سلطنتش به عمران وآبادی توجه خاصی داشته و در بقعه شیخ صفی الدین هم بناهائی کرده است که تالار بزرگ چینی خانه از جمله آنهاست. ثانی علاوه بر طبع شعر در امر حساب و محاسبات نیز ورود کامل داشته و در حاشیه احکام و ارقامی که برای ملاحظه یا تصویب وی داده می شده نظریات و ایرادات دقیقی می نوشته است.

سید حسین اردبیلی


 در سال ۱۲۹۷ قمری در قریه گازر از قراء دامنه سبلان به دنیا آمد تحصیلات اولیه خود را در اردبیل گذرانید و در محضر اساتید بزرگ منجمله آخوند “میرزا محمد علی میرآخوراوغلی” کسب دانش نمود آنگاه از طریق قفقاز عازم مشهد شد او در مشهد به مراحل عالی ادب ومعارف اسلامی دست یافت و درضمن با توجه به وضع سیاسی روز در نشر افکار آزادیخواهی کوشش نمود ابتدا با نشر شبنامه در این راه قدم برداشت و مدتی بعد روزنامه خراسان را پی ریزی کرده از سال ۱۳۲۷ قمری به انتشار آن اقدام نمود این روزنامه جوانان مستعد و پرشور خراسان مثل شادروان محمد تقی ملک الشعرای بهار را به دورخود جمع کرد. خراسانیها در دوره دوم مجلس شورای ملی سید حسن را به نمایندگی خود درآن مجلس انتخاب کردند اقامت او در تهران و حشر و نشرش با رجال و آزادیخواهان وی را در ردیف مهره های مهم سیاسی کشور قرار داد و بالاخره وی در بیستم رمضان ۱۳۳۶ دار فانی را وداع گفت.

چه امتیازی می دهید؟
5 / 0
[ 0 رای ]
58 views مشاهده
دیدگاه کاربران انتشار یافته : 0 - در انتظار بررسی : 3
    • دیدگاه ارسال شده توسط شما ، پس از تایید توسط مدیران سایت منتشر خواهد شد.
    • دیدگاهی که به غیر از زبان فارسی یا غیر مرتبط با مطلب باشد منتشر نخواهد شد.


تبلیغات متنی